Wie ooit nachtdiensten heeft gedraaid, weet het meteen: de nacht vraagt iets anders van je lichaam. Je vertering vertraagt. Je alertheid zakt. Je herstel duurt langer. En toch worden nachtdiensten in veel organisaties nog steeds puur logistiek geregeld. Als een puzzel die “rond moet”, niet als een dienst die gezondheid raakt.
Pauzes als last in plaats van recht
Ik hoor het vaak terug van nachtwerkers:
“Ja, ik wíl wel eten, maar ik sta alleen.”
“Het piepje gaat, dus ga ik toch maar weer.”
De Arbeidstijdenwet geeft rechten, maar de praktijk schuurt.
Pauzes worden genomen als het toevallig kan. Of helemaal niet.
En gezonde voeding? Soms niet te krijgen.
Zo verandert een recht langzaam in een last.
Een OR die gezondheid serieus neemt, maakt verschil
Juist hier heeft de ondernemingsraad een cruciale rol.
Niet door te mopperen op roosters of capaciteit, maar door het gesprek te kantelen naar wat echt telt: gezondheid, herstel en werkplezier.
Denk aan:
- realistische pauzestrategieën voor solodiensten
- gezonde maaltijdvoorzieningen (ook om 03:00 uur!)
- duidelijke afspraken over prioriteiten tijdens piekdruk
- fatsoenlijke ruimtes om te eten en bij te komen
Het zijn geen luxe extra’s, maar randvoorwaarden voor gezond nachtwerk.
Verander nachtwerkers van overlevers in gezonde professionals
Goede nachtdienstzorg brengt rust. Het verlaagt verzuim. Het verhoogt kwaliteit en alertheid. En het maakt de sfeer merkbaar beter.
Niemand moet de nacht “uitzitten”. De nacht verdient beleid.
Twee tips
- Vraag medewerkers naar hun échte nachtbehoeften.
Niet wat er volgens het rooster zou moeten, maar wat hun lichaam nodig heeft.
- Maak een nachtdienstchecklist.
Een eenvoudige tool die keuzes helder maakt: pauzes, voeding, prioriteiten en veiligheid.
Eén valkuil: Problemen oplossen met alleen logistiek denken.
Nachtwerk is geen roosterprobleem. Nachtwerk is gezondheidsbeleid.